Vuurwerkangst bij honden

December, feestmaand bij uitstek. Een maand die in het teken staat van familie, gezelligheid en feestvieren. Voor veel van onze honden echter betekent deze feestmaand een lange periode van ellende, angst en stress veroorzaakt door het vuurwerk.

Vaak begint deze, voor onze honden ellendige periode van harde knallen en “gillende keukenmeiden” al halverwege november, ook al is het dan nog verboden om vuurwerk af te steken. Niemand denkt hieraan of houdt hier rekening mee. Sommige eigenaren knallen er zelf ook flink op los. Rillend, jankend en kwijlend van angst ligt de hond dan in zijn mand, tenminste als hij al de rust kan vinden om te gaan liggen. Het uitlaten in deze periode is voor deze honden helemaal een drama: Ze zijn vaak zo bang dat ze hun behoefte niet doen en alleen maar bezig zijn om zo snel mogelijk naar huis te komen. Het spreekt voor zich dat december voor deze bange dieren allerminst een feestmaand is en dat zij gedurende deze periode eigenlijk geen leven hebben.

Veel mensen gaan net voor de jaarwisseling naar de dierenarts voor een pilletje voor de hond.
Een goede oplossing denken veel mensen. Maar is dat ook zo?

Medicatie

Medicatie is, zeker kort voor de jaarwisseling, een goede optie.
Maar ben u er wel altijd van bewust dat deze medicijnen de angst niet opheffen maar alleen de symptomen van angst bestrijden. Overleg ook altijd met uw dierenarts welk medicijn u het beste kunt gebruiken. Een van de meest gebruikte medicijnen bij vuurwerkangst brengt de hond weliswaar in een toestand van verdoving, maar kan tegelijkertijd ook de gevoeligheid voor geluid vergroten.De hond is dus wel suf maar hoort beter!!! Vuurwerkgeluiden komen dus veel indringender “binnen”, alleen kan de hond als gevolg van de verdoving géén uiting meer geven aan zijn angst. Het gevolg hiervan is dat de angst voor vuurwerk alleen maar zal toenemen.

Het vervelende is nu dat medicijnen met genoemde nare en ongewenste bijwerkingen vaak ook in de dierenwinkel te verkrijgen zijn. Gelukkig zijn er via uw dierenarts voldoende alternatieve medicijnen te verkrijgen die deze nare bijwerkingen niet hebben. Om te voorkomen dat u ongewild de angst van uw hond versterkt door verkeerde medicatie is het dus van het grootste belang dat u altijd met uw dierenarts overlegt welke medicatie u het beste kunt gebruiken. Doet u dit ruim voor 31 december omdat de dosering van sommige van deze medicijnen gedurende enkele weken opgebouwd moet worden voordat ze het beoogde effect hebben.

Zoals al eerder gezegd zorgt medicatie er niet voor dat de angst van de hond voor vuurwerk geluiden zal verdwijnen. Bovendien is er altijd een kans dat uw hond zijn angst gaat generaliseren: Was hij eerst alleen bang voor vuurwerk, uiteindelijk wordt hij ook angstig voor andere plotselinge en harde geluiden zoals onweer.

Daarom is het belangrijk dat u probeert uw hond van zijn angst af te helpen.

Training

Om eventuele medische oorzaken van de angst van uw hond uit te sluiten dient u altijd eerst uw dierenarts te raadplegen. Angst voor vuurwerk/harde geluiden kan namelijk ook veroorzaakt worden als gevolg van een opgelopen trauma of ziekte, of misschien is uw hond belast met een aangeboren extra gevoeligheid voor geluid. Al dit soort zaken dienen uitgesloten dan wel vastgesteld te worden alvorens u door middel van training gaat proberen om uw hond van zijn angsten af te helpen.

Deze intensieve training heeft als doel uw hond op een stapsgewijze en gecontroleerde manier een andere associatie aan te leren bij vuurwerk en/of harde geluiden. Vaak wordt hierbij gebruik gemaakt van een CD met vuurwerk- en andere harde geluiden. Soms ook is medicatie ter ondersteuning van deze training noodzakelijk. De mate van welslagen van deze training is van heel veel aspecten afhankelijk. Zo zal de mate van de angst bepalend zijn voor het tijdstip waarop u met de training kunt beginnen: Een hond die extreme angst vertoont zal met de training moeten beginnen in een periode dat er zo min mogelijk kans is op harde knallen (vuurwerk/onweer). Maar ook zaken als het karakter van de hond, de geschiedenis van het ontstaan van de angst en de rol van de eigenaar zijn van invloed op het ontstaan van de angst. Door al deze aspecten goed in kaart te brengen kan de in te zetten therapie optimaal afgestemd worden op het probleem en zal de kans van slagen toenemen. Daarom is het verstandig om altijd een gediplomeerd gedragstherapeut te raadplegen alvorens u met deze training start. Deze gedragstherapeut zal, als het goed is, ook altijd ruggespraak houden met uw dierenarts over de in te zetten therapie en eventuele ondersteunende medicatie.

Wilt u verdere informatie aangaande het het trainingstraject om de vuurwerkangst van uw hond aan te pakken of wilt u een afspraak maken om dit trainingstraject te starten dan kunt u ons bereiken via telefonnummer 06-19386350 of via de mail:
 

Waar u nu al mee kunt beginnen

Straffen mag nooit

Het straffen van uw hond voor angstgedrag zal er eerder toe leiden dat de angst toe- dan afneemt. Stel u voor u bent bang voor spinnen. Op het moment dat er een spin in uw buurt komt begint u te schreeuwen en te zweten van angst. Als u dan vermanend wordt toegesproken of erger nog, een tik krijgt, zal dit er niet toe leiden dat u een volgende keer niet meer bang bent voor die spin. Hooguit durft u uw angst minder te uiten, maar de angst op zich zal er zeker niet minder door zijn geworden.

Bij honden werkt dit niet anders. Ook hierbij zal het straffen van angst eerder averechts dan positief werken. Bijkomend nadeel is dat het straffen ook een negatieve invloed heeft op het vertrouwen dat de hond in u als leider heeft. Hierdoor zal hij in voorkomende gevallen er dus steeds eerder voor kiezen om te vluchten.

Troosten mag, steunen moet

Een bijzonder hardnekkig en wijdverbreid misverstand is dat wij onze hond moeten negeren als deze ergens van schrikt of angstgedrag vertoont. Reden van deze veronderstelling is dat je op deze manier in ieder geval zijn angstgedrag niet beloont, dus ook niet versterkt. Wat hierbij vergeten wordt is dat er twee verschillende zaken spelen bij het fenomeen angst, namelijk angstgedrag en angst-emotie. Door het angstgedrag nu te negeren negeer je onherroepelijk ook de angst-emotie. Hierdoor heeft de hond helemaal het idee dat hij er alleen voor staat en dat hij in moeilijke tijden niet hoeft te rekenen op zijn eigenaren. Daardoor zal de hond in dit soort situaties dan ook eerder wegrennen en vluchten dan zijn baas opzoeken. En juist dat vluchten en wegrennen willen wij voorkomen. Hieruit kun je dus concluderen dat het negeren meer kapot maakt dan dat het oplevert. En dat is vaak ook zo.

Een roedelleider, en dat hoort de eigenaar te zijn, zorgt er altijd voor dat zijn roedel zich geborgen en veilig voelt. Een echte leider zal zijn roedel dus ook altijd helpen in moelijke tijden.
Door uw hond steun te bieden op de momenten dat hij angstig is zal de angst-emotie verminderen en zal hij zich in moelijke situaties veiliger voelen. Een nadelig gevolg hiervan is wellicht dat u het angstgedrag beloont, waardoor de hond misschien wat vaker angstgedrag vertoont. Maar hij voelt zich wel een stuk veiliger bij u en weet dat hij van u indien nodig de broodnodige steun kan verwachten. Hierdoor zal hij in beangstigende situaties ook eerder naar u toekomen dan de hond wiens angst altijd maar genegeerd word en zal de behoefte om te vluchten afnemen.

Recentelijk onderzoek heeft ook aangetoond dat:

• Honden die genegeerd worden veel meer tijd nodig hebben om van hun angst te herstellen dan honden die steun krijgen van hun baas.
• Indien de eigenaar de hond steunt door deze dicht tegen zich aan te laten zitten of liggen, dan vermindert de angst en stress sterk.
• Indien de hond aangehaald en toegesproken, dus getroost, wordt dan neemt de angst-emotie van de hond nog sneller af. Het “nadelige” effect hiervan kan zijn dat de hond vaker angstgedrag gaat vertonen om aandacht te krijgen.

Uit het bovenstaande blijkt dat het bieden van steun/troost een positief effect heeft op het welzijn van uw hond, maar ook op uw relatie met uw hond. Deze voordelen wegen ons inziens ruimschoots op tegen het nadeel van een eventuele toename van het angst-gedrag van de hond.

Overigens is het maar zeer de vraag of en in hoeverre het angstgedrag beloont wordt door het bieden van steun/troost. Een hond in hevige angst of paniek is namelijk, net als de mens, NIET meer in staat om te leren. Dus kan dan het angstgedrag ook niet beloond worden !!

Dus, als uw hond tijdens de aankomende vuurwerkperiode angstig, bibberend en/of hijgend naar u toekomt, biedt hem dan steun en zorg dat de angst en stress vermindert. Laat hem merken dat u er voor hem bent. Zodoende leert u uw hond dat u zijn veilige haven bent en zal hij als hij bang is eerder naar u toekomen in plaats van vluchten. En dat is toch wat u wilt.

Wat u nog meer kunt doen
 

• Zorg ervoor dat uw hond tijdens de vuurwerkperiode zo min mogelijk alleen hoeft te zijn. Neem hem/haar indien mogelijk mee.
• Zorg voor een mand/kussen op een plek waar de hond zich terug kan trekken en zich veilig voelt. Veel honden geven zelf aan welke plek dat is. Vaak is dit een krappe ruimte zonder lichtinval zoals de ruimte onder de trap, de hal, het toilet of de badkamer. Kiest de hond de ruimte onder de trap dan kunt u deze verduisteren door er tijdelijk een lap stof voor te hangen.
• Als de hond een bench gewend is en deze graag opzoekt, kunt u hier een lap stof overheen hangen zodat uw hond zich nog veiliger voelt.
• Laat uw hond tijdens de vuurwerkperiode alleen aangelijnd uit. Laat uw hond alleen in die gebieden los lopen waarvan u zeker bent dat het er vuurwerkveilig is.
• Laat uw hond tijdens de jaarwisseling nooit alleen, dus ook niet na middernacht.
• Laat uw hond op oudejaarsavond op een tijdstip uit dat het nog rustig is op straat.
• Houdt de gordijnen op oudejaarsavond gesloten zodat er zo min mogelijk prikkels van buitenaf op uw hond kunnen inwerken.
• Zorg er tijdens de vuurwerkperiode altijd voor dat de radio of televisie aanstaat, en dat deze op een redelijk volume staan. Zodoende kunt u tenminste een deel van het vuurwerkgeluid overstemmen.
• Indien mogelijk kunt u uw hond afleiden met iets heel erg lekkers, zoals bijvoorbeeld een lekker bot, een bullepees, of een heerlijk gevulde Kong. Dit is tevens een goede graadmeter voor de mate van angst die uw hond ervaart. Bij extreme angst zal een hond ook die super lekkere tractatie niet meer aanpakken.
• Een alternatief is dat u uw hond laat logeren bij familie, kennissen of vrienden die op het platteland wonen, ver verwijderd van het vuurwerkgeweld. Een afgelegen pension met voldoende toezicht op de honden is natuurlijk ook nog een mogelijkheid.
• Meldt u tijdig aan voor het trainingstraject om de vuurwerkangst van uw hond aan te pakken. Zodoende wordt het dan wellicht mogelijk dat de volgende jaarwisseling(en) ook voor uw hond een stuk aangenamer zullen zijn.

Mocht u naar aanleiding van dit schrijven of anderszins nog vragen hebben betreffende vuurwerkangst of andere gedragsproblemen van uw hond dan staan wij u natuurlijk altijd graag te woord.

Wij wensen u en uw trouwe viervoeter(s) hele fijne feestdagen en een voorspoedig nieuwjaar.

Download de "vuurwerkangst bij honden" informatie als PDF document